Bu turkum milodiy III asrga oid voqealarni o‘z ichiga oladi. Unda Irlandiya qirolini himoya qiluvchi ritsarlar ittifoqi — Fianna jangchilari va ularning yetakchisi Fin MakKumayl (Fionn mac Cumhaill) sarguzashtlari aks etgan. Finning o‘g‘li Ossian (Oisín) esa ushbu dostonlarning kuychisi va muallifi sifatida gavdalanadi.
— bu qadimiy kelt qabilalarining (irlandlar, uelsliklar, shotlandlar va boshqalar) og'zaki va yozma adabiy merosi bo'lib, u Yevropa madaniyatining eng boy va sirli qismlaridan biri hisoblanadi. Kelt eposi asosan mifologik obrazlar, qahramonlik sarguzashtlari va sehr-jodu elementlari bilan sug'orilgan. 1. Kelt eposining asosiy markazlari Kelt epik ijodi asosan ikki yirik tarmoqqa bo'linadi:
Kelt qahramonlari mukkamas emas. Ular mag‘rur, shahvoniy, ayyor, ba’zan zolim. Ammo aynan shu nomukammallik ularni bizga yaqinlashtiradi. Cú Chulainnning yoshlik jo‘shqinligi, Fionnning keksalik donoligi, Branwenning qayg‘usi, Rhiannonning matonati – bularning hammasi umuminsoniy kechinmalardir. kelt xalqlari epik ijodi
Irland keltlarining epik ijodi o‘zining qadimiyligi va tuzilishi bilan ajralib turadi. Adabiyotshunoslikda Irlandiya eposlari to‘rtta asosiy siklga (turkumga) bo‘lib o‘rganiladi:
Kelt epik ijodi o'ziga xos va jozibali xususiyatlarga ega. Bu adabiyot namunalari ko'pincha tabiiy va ilohiy kuchlar, mifologik mavjudotlar va qahramonlar haqida hikoyalar aytadi. Keltlar eposida tez-tez uchraydigan mavzular orasida sevgi, jasorat, sadoqat va do'stlik kabi umuminsoniy qadriyatlar bor. Bu turkum milodiy III asrga oid voqealarni o‘z
Kelt xalqlari epik ijodi insoniyatning qadimgi dunyoqarashi, jasorati va orzu-umidlarini o‘zida mujassam etgan. Bugungi kunda ham ushbu afsonalar zamonaviy fentezi janri (masalan, J.R.R. Tolkin asarlari) va kinoindustriya uchun bitmas-tuganmas ilhom manbai bo‘lib xizmat qilmoqda.
Ushbu tsikl taxminan 3-asrga oid boʻlib, uning markazida jangchi va shoirlardan tashkil topgan otryadi va uning mashhur rahbari Finn mac Cumhaill turadi. Bu avvalgi tsikllardan farqli oʻlaroq, jang maydonidagi jasorat bilan bir qatorda, sarguzasht, ovchilik va ishqiy munosabatlarni ham oʻz ichiga oladi. Ushbu tsiklga oid eng qiziqarli hikoyalardan biri “Bilim baligʻi” haqidadir. Unda aytilishicha, Finn baliqni pishirgan paytda qoʻlini kuydirib oladi va bosh barmogʻini soʻrayotganda baliqning barcha bilimi unga oʻtadi va u dunyodagi eng dono odamga aylanadi. Kelt eposining asosiy markazlari Kelt epik ijodi asosan
Elian yo‘l chetida tosh ustida o‘tirgan, ko‘zlari yulduzdek porlovchi bir qariya — Bardni uchratdi. Bardning qo‘lida kumush nay bo‘lib, undan chalinayotgan kuy shunchalik jozibali ediki, hatto shamol ham uni eshitish uchun to‘xtab qolgandek edi.
Mana "Kelt xalqlari epik ijodi" mavzusida qiziqarli blog post:
Kelt qahramonlarining har birida "gesa" — muqaddas taqiq yoki qasamyod bo‘lgan. Agar qahramon o‘z gesasini buzsa, u muqarrar halokatga mahkum bo‘lgan (Kuxulin fojiasi bunga misol).